Радио Нийтлэл

     SOCIAL - СОНИН ХАЧИН







  • Молор.jpg

    Цагаан сар болж шинэ сартай золгох дөхлөө. Зөвхөн Монголчууд биш дэлхийн бүх улс орон шинэ сартай золгоно. Мэдээж Азийнхан сарны хөдөлгөөнийг дагаж хуанли хийдэг тул сар шинийн баяраа тэмдэглэнэ. Харин нарны хөдөлгөөнийг дагаж хуанли хийсэн шинэ нар тэмдэглэдэг орнууд хэдийгээр шинэ сартай шөнийг өнгөрүүлэх ч гэсэн Азуудтай адил тэмдэглэхгүй.

    Шинэ сартай золгож шинэ өглөө шинэ нарны тусгалтай уралдсан Монгол эрс нэг л цочоодог хэвээрээ. Одоо тэднийг шинэ онд битгий цочоогоорой гэж л анхааруулах зөв мэт. Ерөөсөө тэдний тухай бичихгүй бол цочоох л гээд буй. Цочоодог Монгол эрс энэ өглөөг хэрхэн угтаж хэнийг цочоох болдоо. Ямар ч л гэсэн хэдий хир хөрөнгөтэй болсоноо ил харуулдаг эрчүүд хөөргөөрөө таниулах тэмдэг хийцгээх болов уу. Гадаа гараад харвал бас ямар машинтайгаараа хэр зэрэг феодал болж чадсанаа нэмж баталгаажуулах жишээтэй.

    Цагаан сараар гоёж гоодсон эрчүүдийг хараад нөгөө Монгол эрийн даруухан чанар хаачив аа л гэмээр

    Хэрвээ цагаан сар эд баялгаа гайхуулдаггүй шашинлаг өөрөөр хэлбэл бурханлаг баяр байсан бол их л даруухан дөлгөөн хүнлэг баяр болж чадах байсан бизээ. Хөдөөнийхөн цагаан сарыг цаг агаарын урин дулаан ирлээ гэж л илүү их тэмдэглэж буй зөв шүү дээ. Цагаан сарын өглөө Гандангийн сүм дуган руу өмнөх жилүүдэд уралдах төрийнхөн төр шашинийг салгах биш хольж буйг харахад ямар ч их цочоож байна даа гэмээр жилүүд өнгөрсөн дөө. Энэ жил яах бол доо?

    Цагаан сараар гоёж гоодсон эрчүүдийг хараад нөгөө Монгол эрийн даруухан чанар хаачив аа л гэмээр. Хүүхэд эмэгтэйчүүд бол гоёж гоодолгүй яах вэ. Авгай хүүхнүүд үнэт эдлэлээ зүүх л байлгүй. Гэтэл үнэт эдлэлээр өөрийгөө чимсэн цочоодог эрсүүдийг харахад хэрэг байна уу л гэмээр. Эр хүн ухаанаар чимдэг бас эрдэмээр гоёдог биш билүү? Ардчилалын жилүүдийн цочоодог эрчүүд ард түмэн улс орноо цочоож гэнэт эвгүй үйлдэл хийж сэтгэлийн хөдөлгөөний золиос мэдрэжмийн боол болцгоосон доо. Shock therapy нэртэй цочоолтыг Милтон Фридман гэж нэртэй бузар эр зохиож олон сайхан ард түмнийг үймүүлж хичнээн хүний ажил амьдрал хохиров доо. Энэ нүглээ наминчлах гэж Фридман гуай “I was wrong” гэж өөрийнхөө бурууг дэлхийн өмнө хүлээсэн.

    Боддоггүй сэтгэдэг, ухамсаргүй мунхаг, мэдрэмжгүй гөжүүд, ханаж цадах гэж мэдэхгүй ичих, зовох, айх, хүлцэх, утопгүй, вижнгүй цочоож л ажлаа амжуулж хүссэнээ авч дурласанаа хулгайлдаг эрчүүдийн үе дуусах ойртож буй мэт. Үүний нэг жишээ гэвэл ном уншаад байх шиг. Философийн утгатай үгс урсуулаад байх шиг. Лам хүртэл философи ярьдаг болжээ. Уул уурхайн бизнэс хүртэл философитой болж гэнэ.

    20 гаруй жил төөрөгдүүлж өөрсдөө ч төөрөгдсөн цочоодог эрчүүд Монгол зангаа хэзээ хаях бол доо?

    Цочоодог эрчүүдийн цаг дуусаж Оросын улстөрч Горбачевын “Өөрчлөн байгуулалт, шинэ сэтгэлгээ” нэртэй даацтай улстөр хийх тэр боломж ойртох болсон л баймаар. 20 гаруй жил төөрөгдүүлж өөрсдөө ч төөрөгдсөн цочоодог эрчүүд Монгол зангаа хэзээ хаях бол доо?

    Горбачевийн номын гарчиг дээр “мышления” гэсэн үгийг яаж “сэтгэлгээ” гэж орчуулж болох вэ дээ. Энэ үгийг бодол гэж орчуулах байсан байна лээ дээ. Бодох дургүй сэтгэх дуртай тул хаа л бол алдаатай орчуулж хүний бодох чадварыг илэрхийлсэн логик гэсэн сайхан ойлголтыг орхигдуулна. Номны гарчиг орчуулахдаа хүртэл цочооно.

    Орос-Англи хэлний толь бичиг дээр “мышления” гэсэн Орос үгийг “thinking” гээд бодол гэсэн байна шүү дээ. Одоо яая гэх вэ дээ. Ийм л орчуулга ийм л ойлголт сүүлийн 20 гаруй жилийн цочоодог эрчүүдийг төрүүллээ дээ. Улстөрч нэртэй эсвэл боос цол гуншинтай цочоодог эрсийн цочоосон жилүүдийг харахад ямар ч сахилга батгүй, дэг журамгүй, эрдэмээс хол, эрхэм зүйлгүй, гал асааж мухар сүсэгээр л аргалах гэж оролдоно. Тэр ч бүү хэл Далай ламаар гэмт үйлдэлээ цайруулах гэж мянга мянган доллар төлж цочооно. Ийм байхад Улаанбаатар хот утаан дундаа угаарталгүй яах вэ. Зарим цочоодог эрчүүд зохиолч гэж өөрийгөө нэрлэнэ бас урлагийн хүн гэж цол шагнал авна. Цочоодог эрчүүд сүүлдээ хагас дутуу философийн ном хүртэл орчуулдаг болжээ. Хаа сайгүй доктор профессор цолтой цочоодог эрчүүд алхалдана.

    Цагаан сар ойртлоо. Уулын орой руу мацаж нар сар хэзээ ч харж байгаагүй болов уу л гэмээр сүржигнэнэ. Гардаг л сар гарч тусдаг л нар тусана шүү дээ.

    Монгол эрс яаж цочоов?

    Цочоодог эрс идэж уусан мөнгөөрөө ганцаараа гадуур тэнэж тоглож наадаж баясна. Ард түмэндээ зориулж хийж бүтээнэ гэж байхгүй. Бусдыг унагааж хохироож дээрэмдэж хулгайлах болохоороо нийлж хамтарч бүлэглэн бусдыг баллана.

    Цочоодог эрчүүд бусдад өөрийнхөө бурууг өгдөг тул бусдаас буруутан гэж ороо авах гэж хорсоно. Тус болсон ах эгч дүү нараа мартан ороо авах гэнэ. Ээж аавынхаа бүтээсэн цаг үеийг доромжлон та нарыг үхсэн хойно л бид хөгжинө гэж хүн ёсны эсрэг зэрлэг авир гаргана.

    Цочоосон эрчүүд бүтэлгүй тул цочоож байгаагаа ч мэдэхгүй. УИХ-ын танхимаас стадионы дэвжээ хүртэл, концертын тайзнаас их дээд сургуулиудын багш профессор эрчүүд хүртэл бүгд яг адилхан зүйл ярина. Хоорондоо ямар ч ялгаагүй. Мэдлэг боловсролын зөрөө ч байхгүй. Авсан дипломууд хүртэл нэг ижил. Толгой доторх ямар ч ялгаагүй гэдэг яриагаараа шууд л мэдэгдэнэ.

    Цочоосон эрчүүдийг цочоодог нэг зүйл бол хэн ч хэнээсээ ялгарах үнэт зүйлгүй, зарчимгүй, хүн чанаргүй, эрдэмгүй, ул суурьтай бодолгүй, мэдлэг боловсролд суурилсан нухацтай яриагүй. Урсгалаар амидарна. Мөрөө хөөж довоо шарлуулна.

    Инээмсэглэл чуулгын ахмад насны эрс 40 өөд жилийн өмнө дуулсан “Зүрхний үг” дуугаа улиглан дуулцгаана. 40 өөд жилийн хойно зүрх хэлэх үггүй гэжүү.

    Америк, Япон, Герман, Англи орнууд руу явсан л гэнэ. Сурч диплом авч доктор болсон л гэнэ. Байгаа мэдлэгээс суралцаад цээжлээд ирэв үү байхгүй мэдлэгийг бүтээлцэж яваад ирэв үү? Англи хэл дээр улс төрийн ном уншиж явсан уу, Герман хэл дээр роман уншсан уу, Япон хэл дээр танин мэдэхүйн номууд уншсан уу? Алив яриа ч бас бичээ ч. Өөрийгөө магтаж бусдаар магтуулж цол шагнал хэргэм зэрэг соёрхолт авах ч яахав. Мэдлэггүй хүн л мэдлэггүй хүнийг шагнана шүү дээ.

    Гэнэн томоогүй, дутуу, өнгөцхөн, яаруу сандруу, хүүхдээрээ эрчүүд дээ. Цочоохын оронд нэг зориглоод хэлэх гэсэн үгээ хэнээс ч айхгүй хэнд ч заалгахгүй дотроосоо өөрөөсөө гаргаад нэг хэлж үзэх хатуужил байна уу? Хэдий хүртэл ламан амьдралаар, феодал хөрөнгөөр, капиталист хүн чанаргүйгээр алхах вэ? Төр хэзээ д социалист байх ёстой. Харин эдийн засаг капиталист байх муу биш.

    Инээмсэглэл чуулгын ахмад насны эрс 40 өөд жилийн өмнө дуулсан “Зүрхний үг” дуугаа улиглан дуулцгаана. 40 өөд жилийн хойно зүрх хэлэх үггүй гэжүү. Өнөөдөр хэлэх амьдралын эцэст ирээд хэлэх “Зүрхний үг” байхгүй юу? Дуулахдаа биш хэлэхдээ шүү дээ. Дуугаараа хэлэх зүйл байхгүй гэж үү. 40 өөд жилийн дараа шүү дээ. Энэ хооронд юу ч болоогүй яагаа ч үгүй юу? Зүрхний үггүй юу?

    Ахмад насны цочоосон эрсийг дагаад залуу үеийн цочоосон хөвгүүд гарч ирсээр л. Тэдний тоо цөөрөх биш ихэснэ гээч. “Либерализм”, “зах зээлийн хууль”, “өрсөлдөөний зарчим”, “миний эрх” ярьсан залуухан цочоодог залуус ирээдүйн бүтэлгүй эрчүүдийн тооны өсөлтийг баталгаажуулна. Цочоодог залуус хэдийний мэдлэг боловсролд бууж өгч зөвхөн санаагаа л ярьдаг санаанаас цаашгүй хэн нэгний сүүдэрт нуугдана.

    Өөр төрлийн цочоодог эрс хүний өөдөөс хараад тухтай хэдэн цаг сууж ярьж чадахгүй. Өндөлзөөд л яриандаа төвлөрч чадахгүй. Тэдний гар утас дуугарч эхнэр нь ярих жишээтэй. Эхнэрийнхээ дууг сонсоод нөгөө түрүүчийн сүрхий сайхан том бие хаатай эр зүгээр л “жаал хүү” болно гээч. Одоо тэгээд түрүүчийн сүрхий их зантай эр нэгэнт жаал хүү болохоор шийдсэн тул түүнд би одоо “ээж рүүгээ” явдаа л гэж харцаараа хэлэхээс өөр сонголтгүй болох жишээтэй.

    Эцсийн эцэст жаал хүүгийн ээжүүд л цочоосон эрчүүдийг хөөргөж улс орныг ард түмнийг цочоолгодог биш үү. Өөрсдөө ч яахав цочоо нь гарчихсан л биз.

    Би буруутай, би алдсан, би худлаа хэлсэн, би залилсан, би мэхэлсэн, би сэргэлэнтсэн гэж хэн ч ёс суртахууны наад захын морал гаргах чадваргүй гэж үү? Яагаад гэвэл ээж загнах уу?

    Энэ цагаан сараар ээжүүд өөрсдийн бүтээсэн цочоодог жаал хөвгүүддээ зориг тэвчээр хатуужил нэмэрлэж шинэ мэдлэг боловсролд суралцах боломж өгөхгүй бол цочоосоор л байх уу?

    Гар сунган золгох яах вэ сэтгэлээ илчлэн сэтгэл сунган золгоорой. Ирэх жил ядаж нэг өдөр худлаа хэлж хуурч мэхлэхгүй ерөөсөө цочоохгүй гэж л золгоорой доо. Бүтэлтэй эрс болцгооно шүү. Өөрөө өөртөө аав бас өөрөө өөртөө ээж мэт л бие даасан шударга ёс барьсан сайхан эрс болцгооно шүү. Мэлмий цэх.

    С. Молор-Эрдэнэ

    2015/02/17                                               эх сурвалж: http://molor-erdene.time.mn/essay/6649

     

    ?

    1. Яруу найрагч, зохиолч, СГЗ Г.Аюурзана: Миний 10 кино

                      “Миний” л гэе дээ. Хэдэн сарын өмнө, киноны тухай сайтад ажилладаг Батзориг хэмээх залуугийн хүсэлтээр, 10 кино нэрлэсэн юм. (Энэ 10 гэдэг үнэхээр эвгүй тоо шүү!)                 Намайг төлөвшихөд нөлөөлсөн гэдэг утгаар нь х...
      Date2017.03.21 ByMөөг Views1056
      Read More
    2. ИНФОГРАФИК: Монгол цэргийн цол

      Гэрэл зургийг mpa.mn Монгол цэргийн өдөр, Зэвсэгт хүчний 96 жилийн ойд зориулан iKon.mn цэргийн цолтнуудын тухай баримтуудыг хүргэж байна. Монгол Улсад одоогоор энх тунх амьдарч буй 100 орчим генерал цолтон байдаг. Үүнээс Дэслэгч генерал 6,...
      Date2017.03.17 ByMөөг Views1423
      Read More
    3. Х.ЧОЙБАЛСАН: Бодоход миний эцэг тэр биз

      Цаг цагийн аяст сайн, муу янз бүрээр дуудуулж явсан Монгол Улсын Ерөнхий сайд, маршал Х.Чойбалсангийн хувийн амьдралын нэгээхэн хэсгийг уншигч олондоо хүргэе. Түүхийн хуудсыг сөхөн үзвэл, Чойбалсангийн эх Хорлоо нь хоёр хүү, хоёр охин төрүүл...
      Date2017.03.16 ByMөөг Views1355
      Read More
    4. Хятад судлаач, орчуулагч, нийтлэлч Д. Болдбаатар: Хаана очиж юу хийх ёстой вэ?

      Гадаад улс оронд амьдарч байгаа 850 гаруй ээж нар унаган гадаад хэлтэй хүүхдүүддээ манай Гэгээгийн гэрийн сургалтын аргаар монгол хэл зааж сургаад хагас сарын нүүр үзэж байна. Сургалтанд оролцож байгаа хүүхдүүд бүгд маш сайн суралцаж байгаа...
      Date2017.03.15 ByMөөг Views1307
      Read More
    5. 13 дахь сарын цалинг барьцаалуулан зээл олгох системийг нэвтрүүлэхээр боллоо

              Гадаад ажилчдад зориулсан 13 дахь сарын цалинг барьцаалуулан зээл олгох системийг нэвтрүүлэхээр боллоо. ( гол төлөв 13дахь сарын цалин гэгддэг бөгөөд бидний нэрлэж заншсанаар тэжиггэм ) Даатгалын олговор мөнгийг нутаг буцсаны дараага...
      Date2017.03.15 ByҮйжонбуГАХДТ Views1210
      Read More
    6. Афганистанд ажилласан монгол эмч

      “TIME: To Talk” булангийн энэ удаагийн зочноор Эрүүл мэндийн төслийн мэргэжилтэн, Бие даасан зөвлөх Р.Жаргалмааг танилцуулж байна. Тэрбээр ДЭМБ, НҮБ-д Мэргэжилтэн, Зөвлөхөөр ажиллаж, Афганистан улсад 250 мянган хүүхдийг дархлаажуулалтад хам...
      Date2017.03.13 ByMөөг Views1371
      Read More
    7. Хятадын нүдээр Монгол үнэндээ ямар улс вэ-1

      Хятадын нөлөө бүхий вэбсайт - www.ifeng.com 2016 оны долдугаар сарын 18-нд "Монгол үнэндээ ямар улс вэ?” гэсэн нийтлэл гаргасныг эх хувиар нь орчуулж буулгая. Нийтлэл бичигч нь БНХАУ-аас Монгол Улсад суугаа Элчин сайдын яамны Эдийн засаг, х...
      Date2017.03.07 ByMөөг Views1284
      Read More
    8. “НОГООН НҮДЭН ЛАМ” РОМАНЫГ НОЙРНЫ ЭМНИЙ ОРОНД ХЭРЭГЛЭЖ БОЛНО

      Хэлмэгдүүлэлтийн үеийн түүхийг харуулсан “Ногоон нүдэн лам” роман нь 2008 онд хэвлэгдэн гарснаасаа хойш өнөөг хүртэл таван жил тасралтгүй хамгийн шилдэг борлуулалттай номуудын жагсаалтыг ямагт тэргүүлсээр яваа ном юм. Мориор зүйрлэн хэлэх ю...
      Date2017.03.07 ByMuug Views830
      Read More
    9. Философич, доктор С. Молор-Эрдэнэ: "МОНГОЛ ЭР ба ЦАГААН САР" Цочоодог эрчүүдийн үе эцэслэх нь ойртов уу?

      Цагаан сар болж шинэ сартай золгох дөхлөө. Зөвхөн Монголчууд биш дэлхийн бүх улс орон шинэ сартай золгоно. Мэдээж Азийнхан сарны хөдөлгөөнийг дагаж хуанли хийдэг тул сар шинийн баяраа тэмдэглэнэ. Харин нарны хөдөлгөөнийг дагаж хуанли хийсэн...
      Date2017.03.04 ByMөөг Views637
      Read More
    10. Яруу найрагч, зохиолч, Г.Аюурзана: Өрнийн иргэншил, прагматик амьдралын хэв маягт автсан хүнд Бурхан хэрэггүй юм шиг санагддаг...

      Энэхүү ярилцлага “Лавайн эгшиг 97.5” радиогоор цацагдсан бөгөөд сэтгүүлч Г.Мөнхбаяр өнгөрсөн онд хийжээ. Яг “Судасны чимээ” роман гарсны дараах яриа тул, энэ романы эргэн тойрон дахь асуудлаар өрнөсөн юм. 2016 оны Дэлхийн яруу найргийн өдөрт...
      Date2017.03.04 ByMөөг Views523
      Read More
    11. Өглөө бүр инээмсэглэлээр угтаж чадвал эрч хүч нэмэгдэнэ

      Сэтгэлийн хөдөлгөөнөө хүчээр дарах гэж оролдох хэрэггүй. Харин ч хэлэх гэсэн зүйлээ ил тод хэлж аль болох илэн далангуй бай. Ингэвэл сэтгэл онгойж тайвширдаг. Дотроо шаналж өөрийгөө тарчлаах нь эрүүл мэндэд маш хортой. Өөрийнхөө боломж боло...
      Date2017.03.03 ByСүрэн Views401
      Read More
    12. Гал тахиа жилд таныг юу хүлээж байна вэ?

      Алтан унжлагат хэмээх гал тахиа жилийг Хятад зурхай буюу Дорно дахины зурхайгаар хэрхэн тодорхойлсныг хамтдаа сонирхоё. 2017 оны гал тахиа жил нь олон хүнд хатуухан байх нь. Ажил хэргийн, мөнгө санхүүгийн, хайр дурлалын, эрүүл мэндийн гээд а...
      Date2017.02.28 Bymglradiotelevision6 Views1171
      Read More
    13. Д.Нямсамбуу: Бурханы номыг заавал ламаар уншуулах албагүй. Яагаад гэвэл...

      Жилийн өмнө “Жавзандамба хутагт” төвийн багш, Гавж Д.Нямсамбуутай ярилцсанаа дахин хүргэж байна. Бидний яриа Бурханы шашин, итгэл үнэмшил, үйл үр гэж байдаг уу  зэрэг олон ойлголтын талаар өрнөсөн.  -Удахгүй Цагаан сар болох гэж байна. Та Ш...
      Date2017.02.24 ByMөөг Views863
      Read More
    14. No Image

      'Хатуу' МЭДЭЭЛЭЛ-ийг харамгүй дамжуулах замаар нийгмийн 'зөөлөн' МЭДЛЭГ аривждаг

        Монголд зөвлөхөөр ажиллаж байсан доктор багш “Танай монголчууд яагаад мэдлэгийг хянадаг юм бэ?” гэж асуухад нь тэр үедээ тулгамдаад юу ч хариулж чадаагүй юм. Үнэхээр бодоод үзэхээр мэдлэгийг хянахдаа бид гаргуун юм байна. 1. Надад зөвлөгө...
      Date2017.02.21 ByMөөг Views390
      Read More
    15. 5 аас бага ажилчинтай үйлдвэр

      Хөдөлмөрийн стандарт хуулинд 5 аас дээш ажилчинтай аж ахуйн нэгжийг хамруулдаг бөгөөд 5 аас бага ажилчинтай аж ахуйн нэгж нь тухайн заалтанд хамрагддаггүй. Энэ нь эрсдэл их , үйлдвэрлэлийг ядуу гэж улсаас үздэгтэй холбоотой тул стандарт хуу...
      Date2017.02.19 ByҮйжонбуГАХДТ Views806
      Read More
    16. “Болор цом”-ыг аврах боломж байна уу?

        “Болор цом” болдгоороо л боллоо, “Балар цам боллоо”, “Балар замд орлоо” гэх мэт явган ярианаас эхлээд сонины нийтлэл хүртэл хоорондоо хэвлэсэн юм шиг адилхан, хов суурьтай шүүмж сүүлийн хэд хоног хөвөрлөө. 34 жилийн түүхтэй энэ шүлгийн на...
      Date2017.02.14 ByMөөг Views456
      Read More
    17. АЛДАГДСАН БОЛОМЖИЙН ЗАРДАЛ

      Алдагдсан боломж (Opportunity cost), Хүчин чадал ашиглалт (Capacity utilization), Бүтээмж (Productivity) зэрэг ойлголтууд менежерүүдэд маш чухал. Манай компаниуд ихэвчлэн сайн мэргэжилтнээ менежерээр томилчихдог. Менежер буюу удирдагч байх ...
      Date2017.02.10 ByMөөг Views559
      Read More
    18. Орчуулагч Ж.Нэргүй: Зөв уншиж, зөв ойлго гэж яншаад байгаагийн учир энэ...

      Жигжидсүрэнгийн Нэргүй гэж эрийн “сахалтай үгс”-ийг сонсож суух нь өөрөө уран зохиол билээ. Хууч эртийн үгээр зориуд юм шиг жийрэглэнгээ, Хүннү Сүннүгийн үеэс одоох цагийн явдлыг углуургатайхан өгүүлэх энэ эрхэмд таван асуулт тавиад, таван ...
      Date2017.02.08 ByMөөг Views1820
      Read More
    19. Э.Бат-Үүл: Мөрийтэй тоглоомчдоор удирдуулсаар байх уу … ?!

      Манай нэгэн сайд,хэсэг орон нутгийн удирдлагын хамт Инчоны буудал дээр бууж байна гэнэ. Солонгосын талын урилгаар айлчилж буй. Онгоцноос буусан оройгоо бөөнөөрөө казинод тоглож өнжсөн аж. Дараагийн өдрүүдэд, албаны арга хэмжээ дуусмагц бага...
      Date2017.02.08 ByMөөг Views689
      Read More
    20. Би хэрхэн ажилладаг вэ? - Хамба Фильм Студийн захирал, Найруулагч Б.Ганболд

      Одоогоос хэдэн жилийн өмнө "Орхидос" хэмээх киног анх үзээд хэд хоног бодолд автан явж билээ. Чанартай, мундаг бүтээл байсныг нуух юун. Гэхдээ энэхүү киног бүтээсэн эрхэмтэй 2017 онд уулзаж, ярилцаж, инээж хөөрч сууна гэдгээ тухайн үед огто...
      Date2017.01.31 ByMөөг Views665
      Read More
    Board Pagination Prev 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 ... 20 Next
    / 20

         Радио Нийтлэл

         SOCIAL - СОНИН ХАЧИН