1.jpg

 

1.                                       Миний эх орон
Миний эх орны цэлмэг хөх тэнгэр дор
Хүний нутгийн хүн омголон явах эрхгүй
Миний эх орны ариун цэнгэг агаараар
Хүний нутгийн хүн цээж дүүрэн амьсгалах эрхгүй
    Шувууд нь хүртэл тэнгэртээ жаргасан
    Санаа сэтгэлээр омголон миний Монголын нутагт
    Хүний нутгийн хүн эрхэмсэг алхалж
    Хөрсөн дээр минь мөрөө үлдээх эрхгүй
Миний эх орны  тунгалаг мөрний уснаас
Хүний нутгийн хүн цангаагаа тайлах эрхгүй
Миний эх орны алт эрдэнэсээр
Хүний нутгийн хүн баян явах эрхгүй
    Уул ус нь хүртэл зохицсон нутагтай 
    Зочломтгой зантай миний  Монголд
    Хүний нутгийн хүн өөрийгөө булшилж 
    Хөрсөн дор минь тайван нойрсох эрхгүй
Миний эх орны ан амьтныг 
Хүний нутгийн хүн хороож алах эрхгүй
Миний эх орны баян тансагт 
Хүний нутгийн хүн нүдээ унагах эрхгүй
    Зон олон нь хүртэл нутгаараа бахархсан
    Зовлон жаргалаа эн тэнцүүхэн хуваалцсан миний Монголд
    Хүний нутгийн хүн амь насаа золиосолж
    Хүрэн улаан цусаа хөрсөнд минь шингээх эрхгүй

 

 

 

2.                            Говь минь
Тэнгэр газрын савсалганд зэрэглээ мяралзан урсаж
Тэнүүн уудам билчээрт тэмээн сүрэг хөндөлсөж
Мөнгөлөг цагаан огторгуйд сэмжин үүлс тунарч
Миний Монголын говьд хавар ирэх нь  сайхан
Өдөр өдрийн уртад нялх ногоо сугсран
Өрөмтөн шаргалтах элсэнд нарны туяа саатаж
Өглөө эртийн нарнаар  сүлд хийморь өргөх
Өмнийн цэнхэр говьд минь хавар ирэх сайхаан
Захаасаа аваад л загын шугуй нүүгэлтэж
Царцаа гүрвэл энд  тэнд гүйлдээд
Цаагуур наагуур хөлсөх 
Уянга найраг сэтгэлд минь эгшиглүүлсэн 
Уудам говийн зэрэглээ сайхаан 
Тос даасан хөдөөгийн дулаан нөөлөг орчин
Тором уянгалан буйлах эгшиг яруу аяс
Дэргэдээс нар мандаж халуун илчээрээ төөнөсөн
Дэлхийд байхгүй  нандин говь минь надад сайхаан 


                                                                                2007.Улиастай

 

 

3.                                           Миний Монгол
Миний Монгол 
Азийн цээжинд Монгол улс дурайж
Анхны төрт  улс морин дэл дээр эмхлэгдэж
Хан улс толгой бөхийлгөн мэхийж
Хатан зоригт өвөг дээдэс минь түүхийн хуудсыг нээсэн   
Хоёр мянган жилийн тэртээд төрт улс байгуулагдан 
Хүн төрөлхтний түүхийн анхны шанг таталцаж
Түмэн газрын цагаан хэрмээр эх нутгаа зааглан
Түүхийн хуудсанд алтан үсгээр бичигдсэн
Миний Монгол
Арван гуравдугаар  зууны  дэлхийн түүхийг бичилцэж
Ази Европыг морин туурайгаар тамгалж
Эргэж ирэхгүй он жилүүд түүхийн хуудсанд үлдэж
Эгэл түмний заяа дэлхийн сонорт дархлагдсан
Чингисийн Монгол дэлхийг нойрноос сэрээж
Чимээгүй орчлонг  морин туурайгаар цочоож
Түрэг Уйгарын дарлалаас үлдсэн Монголчууд
Тэнгэр  газрын савслаганд Их Монгол гэж сийлсэн 
Миний Монгол
Эх  нутгийн нийслэл Бээжинд шилжиж
Эмхэрсэн төр хүчтэй   байсан хэдий ч
Эх нутгийн минь торгон хөрс атаршиж
Эгэл ардын минь сүлдэт төр эзгүйрсэн
Хан ноёдууд эрх мэдэл булаалдан
Халх ойрадууд хонь чоно мэт хэмлэлдэн
Улс орон эзэнгүй мэт оршиж
Улс төрийн бутрал эгэл ардыг туйлдуулсан
Миний Монгол

 

4.                          Би эх орноороо бахархаж өссөн
Алга дарамхан газраас эх орон минь эхэлдэг
Амьдрал хайрласан намхан толгодоос эх орон минь эхэлдэг
Торгон хилийн манаанд зогсох хүү чинь болж төрөөгүй ч 
Тавилан заяандаа  би эх орноороо бахархаж өссөн
Анх орчлонд дуу хадааж ирсэн  газраас эх орон минь эхэлсэн
Амьдралын алхмаа хийсэн  нутгаас эх орон минь эхэлсэн
Эх орон чиний төлөө үхье гэж эр цэргийн тангараг өргөөгүй ч
Эргэх орчлонд бүсгүй болж төрсөн заяандаа  би эх орноороо бахархаж өссөн
Хөлд орон тэнцсэн унаган нутгаас минь эх орон минь эхэлсэн
Хайрга чулуунд бүдэрэхэд хатуурхаж чадаагүй тосч авсан газраас эх орон минь    эхэлсэн 
Би эх орны цэрэг гэж бардам явах эр хүн болж төрөөгүй ч
Бодол сэтгэлдээ эх орны цэрэг шиг байж би эх орноороо бахархаж   өссөн

 

 

5.                                 Шүтээн уул
Уулс уулсын дундаас
Тэнгэр цойлон зүмбэрлэсэн
Ус нутгийн олныхоо 
Шүтээн болон цавцайсан
                                Аавын минь нутгийн уул
                                Отгон тэнгэр хайрхан минь
                                Ээжийн минь цацлаа өргөсөн 
                                Мөнх цаст хайрхан минь
Цал буурал тэргүүнээ 
Цагийн саалтанд ч гайхуулсан 
Цавчим өндөр уулсаас
Бараа сүрээрээ ялгарсан
                                 Зуун зууны түүхэнд
                                 Хамаг Монголын   шүтээн минь
                                 Зуур замаар одогсдын 
                                Оройн дээд  очирваань минь
Эцэг өвгөдийн минь мөнхийн залбиралтай
Эрин  зуунуудад ч мөнхрөх заяатай 
Үр хүүхдийн минь үйлсийг нэгтгэх 
Өвөртөө бүлээцүүлсэн шүтээн уулаа


                                                                          2005.Улиастай

 

Зохиолч : Түүхийн ухааны доктор М.Жавзансүрэн